इन्व्हेंटरी आणि मालमत्ताAlso known as: Use-By Date, EXP Date

एक्सपायरी डेट Meaning

ज्या तारखेनंतर खाद्य उत्पादन विकले किंवा सेवन केले जाऊ नये, सुरक्षा चाचणीवर आधारित उत्पादकाद्वारे निर्धारित आणि FSSAI लेबलिंग नियमांद्वारे अनिवार्य.

Full definition

एक्सपायरी डेट (किंवा यूज-बाय डेट) ही कठीण कट-ऑफ आहे ज्यानंतर खाद्य उत्पादन सेवनासाठी असुरक्षित मानले जाते. FSSAI नियमांनुसार, 18 महिन्यांपेक्षा कमी शेल्फ लाइफ असलेल्या सर्व पूर्व-पॅकेज्ड खाद्यपदार्थांवर ती अनिवार्य आहे. या तारखेनंतर, उत्पादन शेल्फमधून काढले जाणे आवश्यक आहे, कायदेशीररित्या विकले जाऊ शकत नाही आणि नष्ट केले जाणे किंवा परत केले जाणे आवश्यक आहे. एक्सपायर्ड अन्न विकण्यामुळे FSSAI दंड आणि संभाव्य गुन्हेगारी खटला होतो.

भारतीय वितरणात, एक्सपायरी व्यवस्थापन ही दैनिक ऑपरेशनल आव्हान आहे. 2 दिवस (ताजे दूध) ते 6 महिने (UHT) पर्यंत शेल्फ लाइफ असलेल्या 100+ SKUs हाताळणाऱ्या डेअरी डिस्ट्रिब्युटरला एकाच वेळी हजारो बॅच-स्तरीय एक्सपायरी तारखा ट्रॅक कराव्या लागतात. सिस्टम-स्तरीय ट्रॅकिंगशिवाय, जवळ-एक्सपायरी स्टॉक ताज्या आवकेच्या मागे दफन होतो, गोदामात एक्सपायर होतो आणि मृत नुकसान बनतो. FEFO (First Expiry, First Out) शिस्त हा उतारा आहे, पण त्यासाठी बॅच-स्तरीय दृश्यमानता आवश्यक आहे जी फक्त डिजिटल सिस्टम प्रदान करतात.

प्रगत वितरण प्लॅटफॉर्म कॉन्फिगरेबल अलर्ट सेट करतात, उदाहरणार्थ, 50% शेल्फ लाइफ संपलेल्या डेअरी उत्पादनांना फ्लॅग करतात जेणेकरून सेल्स टीम त्यांना डेडस्टॉक बनण्यापूर्वी ट्रेड योजनांद्वारे पुश करू शकेल. सेल्स अ‍ॅनॅलिटिक्स डॅशबोर्ड्स एक्सपायरी-संबंधित राइट-ऑफ्सना महसुलाची टक्केवारी म्हणून ट्रॅक करतात, हा एक मेट्रिक आहे ज्यावर प्रत्येक डिस्ट्रिब्युटरने वेड लावले पाहिजे.

Real-world example

कोलकातामधील एका डिस्ट्रिब्युटरला 3 दिवस दूर एक्सपायरी तारीख असलेल्या फ्लेव्हर्ड योगर्टची 80 केसेस सापडतात; सिस्टम स्टॉक एक्सपायर होण्यापूर्वी पुश करण्यासाठी प्रति युनिट 5 रुपये सूट देणारी क्लिअरन्स योजना ऑटो-ट्रिगर करते.

Go deeper

Guides that use this term

The definition is the starting point. These walk through what it means for a working distribution business in India.

FMCG Distributor Margin & Profit Guide India: What You Really Earn in 2026

FMCG distributor margins in India range from 3-8% for packaged goods to 8-15% for dairy, but hidden costs often slash net profits to 1-3%. This guide breaks down real margin structures by category, reveals overlooked cost centres, and shows how technology can improve net margins by 2-4 percentage points.

How to Calculate Distributor ROI in FMCG: Formula, Examples & Benchmarks

Most FMCG distributors in India cannot accurately calculate their return on investment. This guide provides the exact ROI formula, worked examples across three distributor sizes, category-wise benchmarks, and actionable strategies to improve profitability.

FMCG Distribution Startup Checklist: 25 Points Before Signing Any Agreement

Signing an FMCG distributorship agreement without thorough preparation is a recipe for financial losses, legal disputes, and operational chaos. This 25-point checklist — organized across five critical categories — ensures you have every base covered before committing your capital and signing on the dotted line.

All free calculatorsROI, margin, start-up investment and trade schemes.

Where it applies

Applicable industries

This term is relevant across the following SpireStock-supported industries.

Dairy Distribution

End-to-end dairy distribution software for milk, curd, paneer, and ghee brands. Manage orders, crates, cold chain, and GST billing in one platform.

Explore industry

FMCG Distribution

Streamline FMCG distribution with order management, beat planning, retailer tracking, and GST billing. Built for Indian FMCG supply chains.

Explore industry

Beverage Distribution

Manage beverage distribution with cold chain tracking, crate management, route optimization, and real-time delivery monitoring. Try SpireStock free.

Explore industry

Bakery & Confectionery Distribution

Distribution software for bakeries and confectionery brands. Manage short-shelf-life products, daily dispatch, returns, and retailer credit efficiently.

Explore industry